Isim [rusche«grékche] «géologiye» bir xil minéral, sapliri rengsiz hem süzük, sap bolmighanliri kül reng, aq, qizil renglerde uchraydu; sélishturma éghirliqi chongraq, sanaette nurghun nersilerni ishleshte paydilinilidu.

Ish aldida tutush qilghanning, burun qiliwalghanning:-bolung, bazar chaqqanning, téz tutush qilmisaq, ish chataq.

«Bazghimaq» péilining ömlük derijisi: ikkisi bir-birige yat ademlerdek may tartiship qariship, xorazlardek bazghiship, déngiz tereptiki dérizidin kiriwatqan shamalda muzlighandek ghollirini chiqirip, hoduqup ganggirashti.

①«Basmaq» péilining mejburiy derijisi:-u toghra, bu kitablarnimu basturimiz, he, rast, sultan tézrek qaytsa bolar idi,-dédi qidirxan. ②Tinchitmaq, jazalimaq: qorali yoq isyanchini basturush sizningmu qolingizdin kélidu.

Péil ①yol yürmek, dessimek, mangmaq: el basmighan yerde köp yürme (maqal). ②Birer nersining üstige, ichige bashqa nersini qachilimaq, jaylashturmaq: mashinigha oghut basmaq. ③Yuqiridin töwenge qaritip küch bilen niqtimaq: asim uning murisidin basti. ④Qaplimaq, orimaq: ayrilghanni qara basar, bölüngenni boran (maqal).＊Hawani tuman basti. ⑤Neshr qilmaq: men bolsam yazimen, mawu aghinem turdi bolsa kitab-maqale basidu. ⑥Üstün kelmek, artip ketmek, éship chüshmek: neyge tengkesh qilinghan bir ghéjekning awazi nahayiti töwen bolup, uni neyning awazi bésip ketkenidi. ⑦Yaqmaq, tegküzmek: baghrigha basmaq. ⑧Birnersini ikkinchi birnersining üstige bésip iz chiqarmaq, tikmek: keshte basmaq. Tamgha basmaq. ⑨Peseytmek, tinchitmaq, hay bermek, yaltaymaq: özini basmaq. ⑩ Urmaq: derrige basmaq. ⑪Üsti üstige qoymaq, texlimek: chöp basmaq. ⑫Köchme menidiki söz. Zorluq...

Birer ish yaki nersining béshi, aldi, deslepkisi: ashning bash-burnini yémek.

«Astronomiye» 24 mewsumning on toqquzinchisi noyabirning 7-8 künliri bashlinidu.

Béshidin bashlap taki axirghiche, bashlinishidin taki tügiginiche: men bashtin-axir hemmini bilimen.

①Süpet. Bashqirtlargha, bashqirt xelqige, bashqirt til-yéziqi we medeniyitige ait, bashqirt xelqige xas bolghan: bashqirtche kiyim. Bashqirtche naxsha. ②Isim. Bashqirt tili, yéziqi: bashqirtche sözleshmek. ③Rewish. Bashqirt tilini ishlitip, bashqirt tilida: bashqirtche sözlimek.

Péil ①bashlash ishi orunlanmaq: kino bashlandi. Méhmanlar zalgha bashlandi. ②Yétip kelmek: soghuq bashlandi. Tarim deryasi tengri téghining étikidin bashlinidu. ③«Bashlimaq» péilining mejhul derijisi: bu ötük yaxshi bashliniptu.

«Baghashlimaq» péilining ömlük derijisi: yürikim éytti: «jenub üzük bolsa, köz bolup yeken anga xop yarashti». Séningde turghan qutluq künlirimde ilhamlar nezme bilen baghashlashti.

Süpet. Baghlanghan, baghlap qoyulghan, téngilghan, téngip qoyulghan: uning qoli baghlaqliq idi.