«Emeliyleshmek» péilining mejburiy derijisi: niyaz turdi yéza partiye yachéykisining rehberlikide partiyining iqtisadiy siyasetlirini emeliyleshtürdi.

Isim. Emeliy bolghan ish, réal halet.

Süpet [erebche] ①kishilerning kündilik paaliyitige, turmushigha ait bolghan, hayat bilen baghlinishi bar: déhqanchiliq ishliri déhqanlarning kündilik emeliy ishidur. ②Emeliyetke tetbiq qilinghan, tejribe-sinaqlardin ötken, tejribe arqiliq ispatlanghan, heqiqiy: emeliy téxnika. Emeliy bilim.

Isim. Emeldar bolush ishi, emeldargha xas adet: u qasimgha:-chiqing, bu yaq bilen ménging, -dédi soghuqqina, emeldarliq teleppuzida.

Rewish. Emeldargha oxshash, emeldarlardek: qéyyumni bir kün waqitliq guruppa bashliqi qilip qoyuwidi, emeldarlarche qolini silkip buyruq qilidighan boluwaldi.

Isim [erebche+parsche] mensep igisi, mensepdar: parixor emeldar.

Isim. Emelge amraqliq, emelge amraq mijez, emelni yaxshi köridighan adet: yaqupning söz-heriketliridin emelpereslik chiqip turidu.

Süpet [erebche+parsche] emelni yaxshi köridighan, emelge amraq, emelningla koyida yüridighan, mensepperes: emelperes adem.

Riaye qilmaq, ijra qilmaq, asaslanmaq: selim rast sözlük adem. U lewzige choqum emel qilidu.

Isim [erebche] ①«matématika» matématikiliq hésabning her bir türi: töt emel. Qoshush emili. Bölüsh emili. Isim [erebche] ②mensep, hoquq, wezipe: emel tutmaq. Emili ösmek. ③Kündilik ish, paaliyet, emeliyet: emelde körsetmek. Emelge ashurmaq.＊Éghizda bar, emelde yoq (maqal).＊Emili yoq sopidin tuxumi yoq toxu yaxshi (maqal).

«Ermek» yardemchi péilining bolushsiz süpetdishi bolup, inkar, ret qilishni bildüridu: rext pul emes, hüner pul (maqal). *Qara qashim bar méning, köydürme qash lazim emes. Bir adashim bar méning, ikki adash lazim emes.

Isim. Emin halet, emin keypiyat: sawaqdashlar qeyserning anisining eminlikini anglap erkin nepes élishti.