E

Eynek

Isim [p ①] qattiq we chürük bolghan bir xil süzük jisim, u adette kwartsliq qum, hak tash, sap ishqar qatarliqlar arilashturulup, yuqiri témpératura astida éritilgendin kéyin yasilidu. ②Qarshisidiki nersilerni eks ettüridighan adette kishiler öz eksini köridighan, arqisi sirlanghan mexsus shéshe: melike uni körüp ornidin qopuptu, yanchuqidin eynekni élip, awwal eynekning aldini, kéyin arqisini körsitiptu. ③Yiraqtiki nersilerni yéqinlashturup körsitidighan, kichik nersilerni chongaytip körsitidighan, közining körüsh iqtidarini ashurup béridighan mexsus shéshe eswab: bügünki alimlar asmanni tekshürüsh üchün astronomiye eyniki ijad qildi. ④Köchme menilik söz. Birer haletni, hadisini köz aldida eks ettürüp yaki yorutup turghan nerse; ülge, nemune: turghun heqiqeten qeyser jengchi. Uning peziliti men üchün eynek. ⑤Közge taqaydighan eynek (közeynek): u eyneksiz...

Dawamini oqung!

Ewret

Isim [erebche] «din» ①sheriet belgilimisi boyiche tenning kishige körsitishke bolmaydighan yéri, yeni erlerning kindiktin tizghiche, ayallarning bilekning béghishidin boyunghiche, boyundin oshuqqiche bolghan qismi. ②Jinsi eza: ewritini yapmaq.

Ewliya, Ewliyasi

Isim [erebche] «din ①> étiqadliq, dindar kishiler neziride goya ajayip karametlerge ige, karamet körsiteleydighan, möjizilerni yaritalaydighan muqeddes, eziz adem: u derextin chüshüp seperge qarap:-men bügüngiche ewliyalarning bundaq karametlirini körgen emes idim, -deptu. ②Köchme menilik söz. Gep, weqe, hadise qatarliqlarning menbesige chüshinip yetken; danishmen, ulugh adem: mehmut qeshqeri tarixta ötken ulugh ewliya, ulugh shexs. ③Köchme menilik söz. Mubalighe, mesxire qilishta kinaye üchün qollinilidu:-belli, pasaraxun taza ewliya ikensile ! Chüshünglige néme kirse shuni demsile?-Dédi hékim.

Ebjet

Isim [erebche] «yéziq tili» ereb herpliridin tüzülgen we her qaysi herpning san qimmitini este saqlash üchün oylap chiqirilghan sekkiz sözning birinchisi. Bu sekkiz söz «ebjet, hewwez, huttiy, kelemen, seufes, qereshet, sexxez, zezegh» larni öz ichige alidu.