ب

بارماق

①ئىسىم. پۇت، قول پەنجىلىرىنىڭ ھەربىرى. ②پېئىل. سۆزلىگۈچى ياكى كۆزەتكۈچى تۇرغان جايدىن، نەزىرىدىن نېرى كەتمەك، يىراقلاشماق، يول ئالماق: بارمايمەن دېگەن تۈگمەنگە يەتتە قېتىم بېرىپتۇ (ماقال). ③پېئىل.داۋاملاشماق، داۋام قىلماق: بۇ يەردە گەپ دۆلەت ھاكىمىيىتى پائالىيىتىنىڭ مەزمۇنى ئۈستىدىلا بارىدۇ. ③پېئىل. رەۋىشداشلار بىلەن بىرىكىپ كېلىپ تۈس مەنىسىنى بىلدۈرىدۇ. ④پېئىل. ئىش-ھەرىكەتنىڭ داۋاملىشىۋاتقانلىقىنى بىلدۈرىدۇ: مەن ھۇشۇر ئاكامغا ياندىشىپ كېتىپ باراتتىم. ⑤پېئىل. ئىش-ھەرىكەتنىڭ پەللىمۇپەللە ئۆرلىگەنلىكىنى بىلدۈرىدۇ: دۆلەت بىكار قىلىنىدۇ ئەمەس، ئۇ ئۆز-ئۆزىدىن ھالاك بولۇپ بارىدۇ. ⑥پېئىل. ئىش-ھەرىكەتنىڭ ئاخىرلاشقانلىقىنى، تۈگىگەنلىكىنى بىلدۈرىدۇ: ئۇ، بۇ كەمگىچە كورلىغا يېتىپ باردى. ⑦پېئىل. يۆنىلىش كېلىشتە كەلگەن سانلار بىلەن بىرىكىپ كېلىپ، شۇ نەرسىنىڭ شۇ سان بىلدۈرگەن چەككە يەتكەنلىكىنى ئۇقتۇرىدۇ: ئۇنىڭ بانكىغا ئامانەت قويغان پۇلى 21 مىڭ يۈەنگە بارىدۇ.

باسماقلىق

سۈپەت ①باسمىقى بار، باسماق كىيگەن. ②باسماق بولىدىغان، باسماق تىكىشكە يېتىدىغان: بىر باسماقلىق خۇرۇم. ئىككى باسماقلىق كۆن. ③سۈپەت. بېسىش ئارقىلىق ئىشلەيدىغان؛ باسماقلارغا ئىگە: باسماقلىق چالغۇلار گۇرۇپپىسى.

باش ئاغرىماق

①بەدەننىڭ باش قىسمى ئاغرىماق. ②كۆچمە مەنىدىكى سۆز. ئاۋارىچىلىككە قالماق، تەشۋىشلەنمەك، كۆڭۈلسىزلىككە، دەخمىزىگە يولۇقماق: بۇنىڭدىن كېيىن مۇنداق باش ئاغرىيدىغان ئىشنى ھەرگىز قىلمايلى.

باشقۇرماق

پېئىل ①ئىدارە قىلماق؛ يولغا سالماق: ئادەم باشقۇرماق. مەكتەپ باشقۇرماق. دۆلەتنى باشقۇرماق. ②تېگىشلىك چارە-ئۇسۇللاردىن پايدىلىنىپ ئىشقا سالماق، ھەرىكەتكە كەلتۈرمەك، يۈرگۈزمەك، ھەيدىمەك: رولنى باشقۇرماق. سەن تېخى ئاتنى باشقۇرالمايسەن.

باشلىقلىق

①باشلىق قىلىدىغان ئىش، ۋەزىپە: باشلىقلىققا كۆتۈرۈلمەك. دەرۋەقە، ئۇنىڭغا مەنسەپ ياراشقاندەك باشلىقلىققا كۆتۈرۈلۈپ ئۇزاق ئۆتمەيلا سەمرىپ كەتتى. ②ئىسىم. ئاياغ كىيىمىنىڭ يۈزىنى قاپلاشقا ئىشلىتىلىدىغان رەخت.