«ئەگمەك» پېىلىنىڭ مەجبۇرىي دەرىجىسى: ئاكتىپلار قاۋانلىقنى باش ئەگدۈرمەكچى ئىدى.

«ئەگىمەك» پېئىلىنىڭ ئۆملۈك دەرىجىسى.

ئەل-ئاغىنىلىك، دوست-بۇرادەرلىك، يار-بۇرادەرلىك مۇناسىۋەت: مەن ئۇنىڭ بىلەن ئۇزاق يىللاردىن بېرى ئەل-ئاغىنىدارچىلىق قىلىپ كېلىۋاتىمەن.

ئىملىق سۆز [ئەرەبچە] قىساس ئېلىش ھەق ۋە قىلىشقا تېگىشلىك ئىش دېگەن مەنىدىكى بېرىكمە.

پېئىل. بوۋاق بالىنى ئۇخلىتىش ئۈچۈن بالىنى بۆشۈككە بۆلەپ ياكى يۆگەككە ئوراپ، «ئەللەي، ئەللەي» دەپ ياكى ئەللەي قوشىقى ئېيتىپ مىدىرلاتماق، تەۋرەتمەك، ئەللەي ئەتمەك: تۇرسۇنگۈل بوۋاق بالىسىنى بۆشۈككە بۆلەپ ئەللەيلەپ ئۇخلاتتى.

ئىملىق سۆز [ئەرەبچە] <دىن> تەقدىرنىڭ ھۆكمى شۇ، باشقا كەلگەننى كۆرمەي ئىلاج يوق، دېگەن مەنىلەردە تەن بېرىش تۇيغۇسىنى بىلدۈرىدۇ: بىزدە نېمە ئامال بار؟ كەلگەن بالا-قازاغا ئەلھۆكمىلىللا دېمەستىن باشقا چارىمىز يوق.

سۈپەت. دەرد-ئەلىمى بار، دەرد-ئەلەم تارتقان:-بۇ تۆھمەت! پارتىيە ئادىل، تەكشۈرۈڭلار!، -دېدى قىز ئەلەملىك كۆز ياشلىرىنى ئېرىتىپ تۇرۇپ.

ئىسىم. ئەملەش بىلەن شۇغۇللىنىش ئىشى، كەسپى: ئايۇپ ئاتا مىراس كەسپى ئەمچىلىكنى قايتا قولىغا ئالغاندىن كېيىن ھال-كۈنى تېزلا ياخشىلىنىپ كەتتى.

پېئىل. دىئالېكت. جاپا چەكمەك، چارچىماق، ھارماق، تالماق.

باغلغۇچى [ئەرەبچە] قارىمۇقارشى باغلىغۇچى بولۇپ كېلىدۇ. مەنە جەھەتتىن «لېكىن»، «بىراق» سۆزلىرى بىلەن ئوخشاش: مەن كۆزلىرىدىن كىشىنى ئوڭايسىزلاندۇرغۇچى بىر خىل نۇر چاقناپ تۇرىدىغان بۇ ئادەمنىڭ يۈزىگە قاردىميۇ، ئەمما ئىشقا بەلگىلەشكە تىلىم بارماي، ياغاچ چېلەكنى ئالدىم-دە، سىرتقا قاراپ ماڭدىم.

ئىسىم. ئەمەلدار بولۇش ئىشى، ئەمەلدارغا خاس ئادەت: ئۇ قاسىمغا:-چىقىڭ، بۇ ياق بىلەن مېڭىڭ، -دېدى سوغۇققىنا، ئەمەلدارلىق تەلەپپۇزىدا.

①ئىسىم. قوي، كالا قاتارلىق ھايۋانلارنى تونۇۋېلىش ئۈچۈن، ئۇلارنىڭ قۇلاق ياكى يوتىسىغا سېلىنغان بەلگە، نىشان: ئەن سالماق. ②ئىسىم. رەخت ۋە باشقا نەرسىلەرنىڭ كەڭلىكى؛ توغرىسى: ئېنى كەڭ رەخت. رەختنىڭ ئېنى. ③سۈپەت. كىيىم ۋە باشقا نەرسە ئۈچۈن تېخى ئۆلچەپ كېسىلمىگەن؛ پارچىلانمىغان: ئەن رەخت. ئەن ياغاچ. ④سۈپەت. سۇ ئىتتىك، راۋان ئاقىدىغان، چوڭقۇر: سۈيى ئەن. ئەن ئېرىق. ⑤سۈپەت. ئۆزلەشكەن، كۆنگەن، ئۈنۈملۈك، ھوسۇللۇق؛ مۇنبەت: ئەن يەر. يېرى ئەن جاي.