پېئىل. بىرگە بولماق، بىرلەشمەك، ئۇيۇشماق، ئۆملەشمەك: ئىپتىدائىي جەمئىيەتتە كىشىلەر بىللىلىشىپ ئىشلەشكە مەجبۇر ئىدى.

ئىسىم [ئەرەبچە] رەڭسىز ھەم سۈزۈك ھالەتتىكى كۋارتس. ئۇ قىممەت باھالىق بىر خىل رودا.

رەۋىش «بىرگە، بىرلىكتە» دېگەن مەنىلەرنى بىلدۈرىدۇ: بىللە بارماق. بىللە ماڭماق.

ئىسىم. بىلمىگەن، چۈشەنمىگەن ھالەت، ئۇقماسلىق، ماھىيىتىنى ئىگىلىيەلمەي قېلىش: بىلمەسلىك ئەيىب ئەمەس، ئۆگەنمەسلىك ئەيىب (ماقال).

پېئىل ①بىرەر ساھەدە مەلۇماتقا، بىلىمگە ئىگە بولماق: خەت بىلمەك.＊كۆپ ئوقۇغان كۆپ بىلەر (ماقال). ②خەۋەردار بولماق، ۋاقىپ بولماق، خەۋەر تاپماق: قادىر ئاخىرى ھەممىنى بىلدى. ③ئەسلىي ماھىيىتىنى چۈشەنمەك، ئۇقماق، پەرق قىلماق، ئاجراتماق: قازان ئالساڭ چېكىپ ئال، خوتۇن ئالساڭ بىلىپ ئال (ماقال). ④تونۇماق، تونۇش بولماق: بىلگەن يولۇڭنى ئاتاڭغا بەرمە (ماقال). ⑤ھېس قىلماق، سەزمەك: قولۇمنىڭ ئاغرىۋاتقانلىقىنى ئەمدى بىلدىم. ⑥قەدرىگە يەتمەك، قەدىرلىمەك: ئۆزىنى بىلمىگەن خەقنى بىلمەس (ماقال). ⑦ھېسابلىماق، سانىماق، چاغلىماق. .. دەپ ھېسابلىماق،. .. دەپ تونۇماق: غەنىيمەت بىلمەك.＊ئۆزۈڭنى ئەر بىلسەڭ، ئۆزگىنى شىر بىل (ماقال).

ئىسىم [رۇسچە<فرانسۇزچە] <تەنتەربىيە> ①مەخسۇس ياسالغان ئۈستەلدە شارلارنى مەخسۇس تاياق بىلەن ئۇرۇپ ئۈستەلنىڭ يېنى ۋە بۇرجەكلىرىدىكى تۆشۈكچىگە چۈشۈرۈش ئويۇنى: بىليارت ئوينىماق. ②شۇ ئويۇننىڭ ئۈستەل ۋە تاياق-شارچىلىرى.

گاھىدا بىلىپ، گاھىدا بىلمەي؛ ئەھۋال ئېنىق بولماي تۇرۇپ: ھازىر ھەممىمىز بىلىپ-بىلمەي قىلغان يامان ئىشلىرىمىزغا توۋا قىلدۇق.

①«بىلمەك» پېئىلىنىڭ ئۆملۈك دەرىجىسى: ئۇلار ئەكبەر بىلەن گەپ تالىشىپ نەپ ئالالمايدىغانلىقىنى بىلىشەتتى. ②تونۇشماق، تونۇش-بىلىش بولماق: بىز بىر-بىرىمىزنى ياخشى بىلىشىمىز.

ئىسىم ①كىشىلەرنىڭ ئەمەلىيەت جەريانىدا ئېرىشكەن بىلىشى ۋە تەجرىبىنىڭ مەھسۇلى ياكى مۇئەييەن ساھەگە ئائىت بولغان مەلۇماتلار يىغىندىسى: بىلىم-ئەقىلنىڭ چىرىغى (ماقال). ②مەدەنىيەت سەۋىيىسىنىڭ دەرىجىسى، مەلۇمات: ئۇنىڭ بىلىمى يۇقىرى.

سۈپەت. بىلىمى بار، بىلىملىك: بىلىمچان ئادەم.＊ھەممىسى بىلىمچان بولۇپ كەتتى.

ئىسىم. ئۆزىنى بىلىمچان دەپ ھېسابلاش:-ۋاي-ۋۇي بىلىمچانلىقىڭنى سېنىڭ !

ئىسىم. بىلىملىك، بىلىمى بار كىشى:-سەن بىلىمدار ئىكەنسەن. ئېيتىپ باققىنا، يېتىم نەچچە، غېرىپ نەچچە؟-دەپ سوراپتۇ قاراۋۇل.