<ئىرق> دۇنيادىكى ئۈچ چوڭ ئىرقنىڭ بىرى، تېرىسى ئاق، چېچى يۇمشاق ھەم دولقۇنسىمان، قاڭشارلىق كېلىدۇ، ياۋروپا، ئامېرىكا قىتئەلىرى ۋە ئاسىيانىڭ غەربى ۋە جەنۇبىدا ياشايدۇ.

«ئاقارتماق» پېئىلىنىڭ ئۆملۈك دەرىجىسى: ئۇلار ئۆيلىرىنى بەس-بەس بىلەن ئاقارتىشتى.

سۈپەت. تىل ھاقارەت. قولىدىن ئىش كەلمەيدىغان، ھالىغا باقماي چوڭ سۆزلەيدىغان؛ پوچى: ئۇ تازا ئاقسا بىرنېمە ئىكەنغۇ؟

ئىسىم. نامازشامگۈل.

ئىسىم [ئاق+مۇچ] <بوتانىكا> قارىمۇچ مېۋىسىنىڭ شۆپۈكى ئېلىپ تاشلانغاندىن كېيىن قالغان قىسمى.

ئاقەي-كۆكەي دېمەك.

ئىسىم. ھەركەتچانلىق، قىزغىنلىق، غەيرەت، جاسارەت: ئاكتىپلىق بىلەن ئىشلىمەك. ئاكتىپلىق كۆرسەتمەك.

ئىسىم [لاتىنچە] چۆكۈندىنىڭ توپلىنىشى يەنى يەر يۈزىدىكى ئاقار سۇ، مۇزلۇق، شامال ۋە باشقا گېئولوگىك كۈچلەر تەسىرىدە مېنىرال ھەم ئورگانىك چۆكۈندىلەرنىڭ توپلىنىش ھادىسىسى.

①«ئاگاھلانماق» پېئىلىنىڭ مەجبۇرىي دەرىجىسى:-بىرنەرسىنى كۆرمىسەم ۋە ئاڭلىمىسام سىزنى ئاگاھلاندۇرماس ئىدىم، -دېدى ئابىت ئىشەنچ بىلەن. ②سەگەكلەشتۈرمەك، پەخەس بولۇشقا ئۈندىمەك:-ھەي ئەخمەق، كېيىن پۇشايمان قىلىپ قالىسەن. . . ! -دەپ ئاگاھلاندۇردى باغۋەن ئۇنىڭغا كۆيۈنۈپ.

سۈپەت ①ئاق-قارا، ئاساسەن ئاق بىلەن باشقا رەڭنىڭ ئارىلىشپ كېلىشىدىن ھاسىل بولغان (ھايۋانلار ھەققىدە): ئالا ئات. ئالا كالا. ＊ئادەمنىڭ ئالىسى ئىچىدە، ھايۋاننىڭ ئالىسى تېشىدا (ماقال). ②ھەر خىل رەڭلىك ياكى يوللۇق؛ چىپار: ئالا بەقەسەم. ئالا كۆڭلەك. ئالا بالداق. ③كۆچمە مەنىدىكى سۆز. باراۋەر، تەكشى ئۈنۈپ چىقمىغان، شالاڭ؛ بىر يەردە بار، بىر يەردە يوق: ئالا بۇغداي. ④بىر خىل ئەمەس، يامان: ئالا كۆڭۈل. ئالا نىيەت.

ئىسىم. ئالاقىلىشىش ئىشى: ئۇ ئۇزۇن يىللاردىن بېرى ئالاقىچىلىك بىلەن شۇغۇللانماقتا.

سۈپەت. ئارىسىغا زىرائەت ياكى باشقا ئۆسۈملۈكلەر ئۈنمىگەن، بوش، ئالا، ئاق: ئالاڭ يەر.