ئازراق، بىرئاز؛ بەك ئاز.

رەۋىش. تاسادىپىي، ئۇشتۇمتۇت، توساتتىن، تۇيۇقسىز، كۈتۈلمىگەندە: جامائەت بىردىن كەينىگە بۇرۇلۇپ ئاسىمنى كۆردى.

سۈپەت [بىر+دىن+بىر] بىرگىنە، يالغۇز، مۇھىم، پەقەت بىرلا: بىردىنبىر چارە.

رەۋىش. توساتتىن، ئۇشتۇمتۇت، تۇيۇقسىز، تاسادىپىي: ھاۋا بىردىنلا ئۆزگىرىپ كەتتى.

باغلىغۇچى. بىردەم، بىرتۇرۇپ، بەزىدە: ئۇ غەزىپىنى بېسىش ئۈچۈن بىردە شاڭيۇنى، بىردە چېرىكلەرنى تىللىدى.

سۈپەت ①بىر خىلدا، ئوخشاش، تەكشى، باراۋەر: مەيلى ياشانغانلار ۋە ياكى كىچىكلەرگە بولسۇن بىردەك مۇئامىلە قىلىش لازىم. ②بىر نەرسىدەك، مەھكەم: ھەر مىللەت خەلقى بىردەك ئىتتىپاقلىشىپ كۈرەش قىلىشىمىز كېرەك.

ئىسىم. باراۋەرلىك؛ مۇستەھكەملىك: ئاھاڭ شەكلىنىڭ بىردەكلىكى. ئىرادىنىڭ بىردەكلىكى.

رەۋىش [بىر+دەم] ①بىرپەس، بىرئاز: دادام ماڭا قاراپ بىردەم ئۈنسىز تۇردى. ②تەكرارلىنىپ كېلىپ «بەزىدە، گاھىدا» دېگەن مەنىدە ئايرىغۇچى باغلىغۇچى رولىدا كېلىدۇ: دۈشمەنلەر بالىنى بىردەم ئۇرۇپ، بىردەم قورقۇتۇپ ئەكەلدى.

بىردەملىككە، قىسقا بىر ۋاقىت، بىرپەس: ئۇ ئىشتىن بۇرۇنراق قايتقان كۈنلىرى بالىلىرى بىلەن بىردەم-يېرىمدەم بىللە بولالايتتى.

سۈپەت. بىردەم بولىدىغان: تۇغۇتتىن كېيىن بىردەملىك ئۇيقۇغا كەتكەن ھەبىبە ئويغىنىپ كۆزىنى ئاچتى.

ئىسىم. ئېفىئوپىيىنىڭ پۇل بىرلىكى.

سۈپەت [بىر+قانچە] بىردىن ئارتۇق، بەلگىلىك مىقداردا: بىز بىرقانچە ئادەم بىرگە بازارغا باردۇق.