ئالدىراشلىق، ھەيرانلىق ياكى خاپىلىقتىن چىرايى ئۆزگەرگەن، كۆزلىرى يوغان-كىچىك ئېچىلغان: ئۇنىڭ كۆزلىرى ئالا چەكمەن بولۇپ بۇرنىنىڭ تۆشۈكى كېڭەيگەنىدى.

«ئاجىزلاشتۇرماق» پېئىلىنىڭ مەجھۇل دەرىجىسى.

«ئالاقىلەشمەك» پېئىلىنىڭ مەجبۇرىي دەرىجىسى.

ئىسىم. دىئالېكت سۆز. چاتراق.

پېئىل. ھەيران بولماق؛ ئاڭقىرالماي قالماق؛ ئالاقزادە بولماق: ئايروپىلان بۇلۇتنىڭ ئۈستىدە ئۇچۈشقا باشلىغاندىن كېيىن، مەتتوختەم ئايروپىلاننىڭ ئىچىدىكى نەرسىلەرگە ئالاڭلاپ قاراشقا باشلىدى.

پېئىل. ئاچچىقى كەلمەك، خاپا بولماق: ئۇ مېنىڭ شەھەرگە ئالدىرىغانلىقىمنى ئاڭلاپ، بۇ يەردە بىرقانچە كۈن تۇرمىساڭ بولمايدۇ، دەپ ئاچچىقلاپ تۇرۇۋالدى.

ئىسىم. ئالتىنچى ئورۇن، دەرىجە: ئالتىنچىلىككە ئېرىشمەك.

1. «ئاچماق» پېئىلىنىڭ مەجبۇرىي دەرىجىسى: بۆرە موماينىڭ ئىشىكىنى نېمىدەپ ئاچۇرۇشنى بىلىۋېلىشنىڭ كويىغا چۈشۈپتۇ.

2. «ئاچماق» پېئىلىنىڭ مەجبۇرىي دەرىجىسى.

سۈپەت ①پۇتىنى كېرىپ چاميداىغان، ئىغاڭلاپ ماڭىدىغان: ئالچاڭ پۇت. ②كۆرەڭلەيدىغان، گىدىيىدىغان.

سۈپەت. بىر ئاخشامغا يېتەرلىك، بىر ئاخشامغا كېرەكلىك، بىر ئاخشام داۋاملىشىدىغان: بىر ئاخشاملىق كىنو. بىر ئاخشاملىق ئويۇن.

①ئالدى ۋە ئارقا تەرىپى، ئەتراپى: ئالدى-ئارقىسىغا قارىماق. ئالدى-ئارقىسى گۈللۈك ئۆي. ②بىرەر نەرسىنىڭ ئوڭ ۋە تەتۈر تەرىپى، ئاستى-ئۈستى: ئالدىارقىسى قىزىرىپ پىشقان نان. ئالدى-ئارقىسى سىلىق توقۇلغان گىلەم. ③كۆچمە مەنىدىكى سۆز. ياخشى يامان تەرىپى، بولىدىغان-بولمايدىغان تەرىپى: ئەي ئوغۇل، سۆزنىڭ ئالدى-ئارقىسىغا قاراپ، مەنىسىنى بىلىپ سۆزلە. بىر كىشى سۆزنىڭ مەنىسىنى بىلىپ سۆزلىمىسە، تۇتى قۇشقا ئوخشاپ قالىدۇ.

ئابدىمىلىك پىلە قۇرتى قۇسۇپ چىقارغان بىر خىل پىلە، توقۇمىچىلىقتا خام ئەشيا قىلىنىدۇ.