«ئەكچىتمەك» پېئىلىنىڭ مەجھۇل دەرىجىسى.

پېئىل. ئەكسىيەتچىلىك بىلەن شۇغۇللانماق، ئەكسىيەتچى بولماق.

سۈپەت ①قىڭغىر، ئېگىلگەن: بوۋاي ئەنە شۇ ئەگرى دەرۋازىدىن چىقىپ، رەستىلەرنى ئايلىنىپ، دوپپا بازىرىغا باردى. ②كۆچمە مەنىلىك سۆز. ناتوغرا؛ ساپ بولمىغان، ناپاك: ئەگرى سۆز. ئەگرى قول. ئەگرى غەرەز.

ئىسىم. ئەگىلگەن، قايرىلغان جاي: ئۆستەڭنىڭ ئەگىلمىسى.

ئەل-ئاغىنىدارچىلىق.

باغلىغۇچى [ئەرەبچە] «ھېلىقى قىسسەنىڭ ئۆزىگە كەلسەك؛ شۇنداق قىلىپ» دېگەن مەنىدىكى باغلىغۇچى رولىدىكى سۆز: ئەلقىسسە، شۇنىڭدىن كېيىن، شاھ خىسراۋ شەھەرگە قايتىپ، ئىككى ئاغىچىسىنى قويۇپ بەردى.

«ئەللەيلىمەك» پېئىلىنىڭ مەجبۇرىي دەرىجىسى: بوۋاقلار ئانىلىرىنىڭ كۆكسىگە چىڭ چاپلىشىپ چىرقىراشماقتا، ئانىلار ئەللەيلىتىپ بەزلىمەكتە.

ئىسىم [ئەرەبچە] <يېزىق تىلى> ھەزەر قىلىڭلار، ساقلىنىڭلار: كۆرمىگەن ئوڭ-سولدا دۇنيا بولسىمۇ زىرۇزەۋەر، دەر ئىدى خەلقىم زۇلۇمدىن «ئەلھەزەر، مىڭ ئەلھەزەر«، پېرىخۇندەك ئەللە ئويناپ كەلسە جىندار ئالدىدا.

[ئەرەبچە] پەيغەمبەرلەرنىڭ نامىغا ئۇلىنىپ كېلىپ «ئاللانىڭ رەھمىتى ئۇنىڭغىمۇ بولسۇن» دېگەن مەنىنى بىلدۈرىدۇ.

ئىسىم ①ئاياللارنىڭ سۈت بەزلىرى جايلاشقان ئەزاسى: بالا يىغلىمىغۇچە ئانا ئەمچەك سالماس (ماقال). ②سۈت ئەمگۈزگۈچى ھايۋانلارنىڭ سۈت بېرىدىغان ئەزاسى، يېلىن.

ئىسىم. ①ئەقلىي ۋە جىسمانىي جەھەتتە قىلىنغان ئىش، پائالىيەت؛ سىڭدۈرۈلگەن ئەجىر؛ مېھنەت: ساقىلىنى ساتقان قېرىدىن، ئەمگىكىنى ساتقان بالا ياخشى (ماقال). ②دىئالېكت. جاپا، غۇربەتچىلىك، قىيىنچىلىق.

پېئىل ①ئەمچەكتىن ياكى ئېمىزگۈدىن سۈت سۈمۈرۈپ ئىچمەك:-جېنىم ئانا ! سەندىن بۈگۈن ئايرىلىدىغان بولدۇم، سېنى ئاخىرقى قېتىم بىر ئېمىۋالسام، -دەپتۇ بالا. ②كۆچمە مەنىلىك سۆز. ئۆزىگە سىڭدۈرمەك، بەھرە ئالماق: گۈل چېكىمەن ئىشقىمدىن، تالا-تالا يول قىلىپ، تاغدەك كۈچكە تولدۇممەن، زامانەمدىن نۇر ئېمىپ.