«Бирикмәк» пеилиниң өмлүк дәриҗиси.

Ал ①қандақтур бирким, бирәр киши, бирким, бири: ишханида бирәри барму? ②Қандақтур бир нәрсә, қандақтур бирәр иш, бирәр һәрикәт: бу дукандин мән алидиған нәрсиләрниң бирәриму тепилмиди.

Сүпәт. Җан т. Биарам, тәшвишлик, бисәрәмҗан: бизәвтә болмақ. Бизәвтә қилмақ.

Рәвиш [парсчә] ①сәрәмҗанлаштурулмиған; орунлаштурулуши тәртипсиз, рәтсиз: өй ичи толиму бисәрәмҗаниди. ②Биарам, тәшвишлик, хатирҗәм әмәс: бисәрәмҗан болмақ. Бисәрәмҗан қилмақ.＊Сиз мундақ йиғлисиңиз, униң көңли бисәрәмҗан болуп кетиду.

Исим ①«анатомийә» гәвдиниң қолтуқтин йанпаш сөңикигичә болған оң вә сол йан тәрипи: оң биқин. Сол биқин. ②Көчмә мәнидики сөз. Бирәр нәрсиниң йан қисми, йан тәрипи: ана аптобус ишикиниң биқинида сиқилип турувалди.

Сүпәт [парсчә] «йезиқ тили» ①йат, натонуш: немә үчүн бундақ биганә кишини өйүмгә йеқин кәлтүрүсиләр?!-Дәп товлапту айхан. ②Мусапир; ғериб: йарниң койида мән диванә болдум ақивәт, хәлқ арисидин чиқип биганә болдум ақивәт. ③Айрилған, җуда болған: анар йүзүңгә, мәстанә болдум, әқли һошумдин биганә болдум.. .

Исим. Билмигән, чүшәнмигән һаләт, уқмаслиқ, маһийитини игилийәлмәй қелиш: билмәслик әйиб әмәс, өгәнмәслик әйиб (мақал).

①«Билмәк» пеилиниң өзлүк дәриҗиси: униң ким икәнлики әмди билинди. ②«Билмәк» пеилиниң мәҗһул дәриҗиси: бовайға сабирниң көзлири ғәзәптин йениватқандәк, қапақлири лип-лип қилип йуқири көтүрүлүватқандәк билинди. ③Сезилмәк, һес қилинмақ: алтун отта, адәм меһнәттә билинәр (мақал).

Исим. Тиғлиқ сайманларни биләп иттиклитиш, парқиритиш үчүн ишлитилидиған бир хил қум таш.

Рәвиш [парсчә+әрәбчә] ①вақти кәлмәстин, вақитсиз; балдур: ишикниң бимәһәл чекилиши шәмәрниң чүшлүк уйқусини бузувәтти. ②Тасадипий, ойлимиған йәрдин: у өз сирини бимәһәл ейтип қойғанлиқи үчүн өзини өзи әйиблимәктә.

Исим. Номуссизлиқ.

Исим. Биңгур сетиш билән шуғуллиниш кәспи: айимхан өйидә бикар олтурғучә биңгурчилиқ қилди, чүнки йаз күнлири биңгурниң базири иттик иди.