ئىسىم <بوتانىكا> ئەرمۇدۇن ئائىلىسىدىكى دائىم كۆكىرىپ تۇرىدىغان چاتقال. يوپۇرمىقى تۇخۇم شەكلىدە، گۈلى ئاق بولىدۇ؛ مېۋىسى ئۇزۇن ۋە ئېللىپس شەكلىدە كېلىدۇ.

بۇرغا ۋە ناغرا، ئومۇمەن ئاۋازى بوم ھەم كۈچلۈك چىقىدىغان تۈرلۈك داقا-دۇمباقلار.

قاتتىق ئەدىپىنى، تېگىشلىك جازاسىنى بەرمەك.

سۈپەت ①كىشىنىڭ نەپىسىنى بوغىدىغان، دېمىنى سىقىدىغان؛ تىنچىق: ئۇنىڭ ئۆيدىكى بۇرۇقتۇرما سېسىقلىقتىن قىلچە كۆڭلى ئاينىمايتتى. ②كۆچمە مەنىدىكى سۆز. كۆڭۈلنى غەش قىلىدىغان، ئىچىنى پۇشۇرىدىغان، زېرىكتۈرىدىغان: مەن غەمكىن ۋە بۇرۇقتۇرما كۈن ئۆتكۈزۈشكە باشلىدىم.

ئىسىم. ئىشىكنىڭ ئۈستۈنكى ياغاچنىڭ ئېگىز-پەسلىكىنى تۇراقلاشتۇرىدىغان تىرەك ياغاچ.

پېئىل. بۇژغۇن ھاسىل قىلماق: باراقسان سۆگەت تاللىرى بۇژغۇنلاپ ئېقىۋاتقان سۇ يۈزىنى سۆيۈپ ئەركىلەيدۇ.

ئىسىم [بۇغا+تاپان] <بوتانىكا> بۇغىتاپانلىقلار ئائىلىسىدىكى كۆپ يىللىق، سامان غوللۇق ئۆسۈملۈك. يوپۇرمىقى يۇمىلاق، گۈلى ئاق بولىدۇ. تېبابەتچىلىكتە دورا قىلىنىدۇ. پەي، سۆڭەكلەرنى كۈچلەندۈرۈش، رېماتىزمنى داۋالاش، قان توختىتىش رولىغا ئىگە.

سۈپەت. بۇلاپكا ئاسقان ياكى تاقىغان، بۇلاپكىسى بار.

سۈپەت. ئۆتكەن يىلدىكى، ئۆتكەن يىل بولغان، ئالدىنقى يىلدىكى: بۇلتۇرقى پاقلان بۇ يىل ئىككى ياش قوي بولدى.

ئىسىم. ماي تەركىبى بولغان بىر خىل يۇمشاق خۇرۇم: بۇلغارى ئۆتۈك.

«بۇلۇقلىماق» پېئىلىنىڭ مەجبۇرىي دەرىجىسى.

ئىسىم <بوتانىكا> پۇرچاق ئائىلىسىدىكى كۆپ يىللىق، سامان غوللۇق ئۆسۈملۈك. 30-80 سانتىمېتىر ئۆسىدۇ؛ پۈتۈن ئۆسۈملۈك تېنىدە قىسقا ۋە يۇمشاق ئاق تۈكچىلىرى بولىدۇ؛ غولى شاخلىنىپ تىك ئۆسىدۇ؛ يوپۇرمىقى سوقىچاق كېلىدۇ؛ قاسىراقلىق مېۋىسى تەسۋىسىمان بولىدۇ؛ ئۇرۇقى سارغۇچ، تەمى ئىنتايىن قېرىق؛ يىلتىزى تىك ئۆسىدۇ؛ تېبابەتچىلىكتە پۈتۈن چۆپى ۋە ئۇرۇقى دورا قىلىنىدۇ؛ تەبىئىتى سوغۇق، زەھەرلىك بولۇپ ھۆل ئىسسىقنى تارقىتىدۇ، ئاغرىقنى باسىدۇ، ھاشاراتلارنى ئۆلتۈرىدۇ.