ئىسىم [ئەرەبچە] ①<ماتېماتىكا> ماتېماتىكىلىق ھېسابنىڭ ھەر بىر تۈرى: تۆت ئەمەل. قوشۇش ئەمىلى. بۆلۈش ئەمىلى. ئىسىم [ئەرەبچە] ②مەنسەپ، ھوقۇق، ۋەزىپە: ئەمەل تۇتماق. ئەمىلى ئۆسمەك. ③كۈندىلىك ئىش، پائالىيەت، ئەمەلىيەت: ئەمەلدە كۆرسەتمەك. ئەمەلگە ئاشۇرماق.＊ئېغىزدا بار، ئەمەلدە يوق (ماقال).＊ئەمىلى يوق سوپىدىن تۇخۇمى يوق توخۇ ياخشى (ماقال).

ئىسىم. ئەمەلىيەتنى ئۈستۈن كۆرىدىغان، ئەمەلىي تەجرىبىدىن ئۆتكۈزۈشكە بېرىلگەن ئادەم: بىر ئالىم ئۈچۈن ئەڭ ياخشى پەزىلەت، قىلچىمۇ ساختىلىق ۋە قۇۋلۇق قىلماسلىق، ئەمەلىيەتچى بولۇش.

ئىسىم [ئەنبەر+گۈل] <بوتانىكا> قوڭغۇراقۋاش.

ئىسىم [پارسچە] غەم، تەشۋىش، خاتىرجەمسىزلىك: ئەندىشە قىلماق. ئەندىشىگە چۈشمەك.

«ئەنسىزلەنمەك» پېئىلىنىڭ مەجبۇرىي دەرىجىسى: ئارقا-ئارقىدىن توختىماي ئۇرۇلۇۋاتقان قۇڭغۇراق گۈلسۈمخان ئانىنى ئەنسىزلەندۈرۈۋەتتى.

ئىسىم. ھىندىستاننىڭ تىلىمىزدا قوللىنىلغان قەدىمكى نامى.

سۈپەت. ئەيمىنىشكە، تارتىنىشقا ئەرزىيدىغان، ئەيمەنگۈدەك.

سۈپەت ①ئەينىكى بار، ئەينەك سېلىنغان، ئەينەك ئورنىتىلغان: ئەينەكلىك ئىشىك. ئەينەكلىك دېرىزە. ②ئەينەك تاقىغان، ئەينەككە ئىگە: ئەينەكلىك دوختۇر كۆزىدىن ئەينىكىنى ئېلىپ ئورنىدىن تۇرۇپ كەتتى.

«ئەيىبلىمەك» پېىلىنىڭ ئۆملۈك دەرىجىسى: مېنى بەزى كىشىلەر » سەندە ئۆز كەسپىڭگە بولغان مۇھەببەت كەم » دەپ ئەيىبلىشىدۇ.

ئىسىم [ئەرەبچە] پۈتۈشكەن، بىرلىككە كەلگەن قەتئىي سۆز، ۋەدە، لەۋز؛ قارار: ئەھدە قىلماق. ئەھدىسىدىن چىقماق.

ئىسىم [ئەرەبچە] ①كۈچىيىش، زورىيىش، يۇقىرى كۆتۈرۈلۈش: ئەۋج ئالماق. ②يۇقىرى پەللە: ناخشىنىڭ يۇقىرى ئەۋجى. // ئەۋجىگە چىقماق.

پېئىل. ئەۋزەل بولماق، ياخشى بولماق، ئارتۇقلۇققا ئىگە بولماق.