Сүпәт [парсчә] «йезиқ тили» улуғ, улуғвар; һөрмәткә лайиқ; мәртивилик:-әй бүзрүквар ата, әй меһрибан ана, маңа рухсәт бериңлар!-Дәп бала ата-анисиға йалвурупту.

Сүпәт. Қойуқ һәм зич өскән, барақсан, бағҗанлашқан: мән өзүмни үч дәрвазиниң бүк терәклик кочисида кетип барғандәк һес қилмақтимән.

Бүк вә барақсан; қойуқ өскән вә бағҗанлашқан: бүк-барақсан бағ.

Бүк-барақсан һаләт.

Рәвиш. Бүк-барақсан һаләткә кәлгән һалда: бирдинла бүккидә өскән дәрәхлик һойлидин нахша авази аңланди.

Исим. Зич өскән дәрәхлик җай, қойуқ орман бар җай: биз униң һойлисидики бүклүктә йанпашлап йетип таки йерим кечигичә муңдаштуқ.

Исим. Супа орнида йөткәп ишлитилидиған йағач кариват.

[Бу+күн] ①рәвиш. Сөзләватқан пәйттә өтүватқан күн, шу бир кечә-күндүз: мениңчә дунйада әң қиммәтлик нәрсә «бүгүн«, әң асан қолдин кетидиғиниму «бүгүн«, шуңа у әң қиммәтлик билиниду. ②Исим. Вәзипә өтәватқан пәйт, беҗириватқан иш үстидики вақит; һазир, әмди: бүгүнни ойлимай, әтини ойла.

Аз күнлүк, аз вақитлиқ: униң кесили хели еғир, бүгүн-әтилик өмри қалди.

Пат-пурсәттә, йеқин-арида, йеқинда: чарәклик имтиһан бүгүн-әтә башлиниду.

Рәвиш. Шу бир күнгә: садиқ ағриқ икән, бүгүнчә униң орниға һавахан ишлисун.

Сүпәт ①сөз болуватқан күни садир болған, йүз бәргән йаки шу бир күндики: бүгүнки ишни әтигә қойма (мақал). ②Көз алдидики, һазирқи пәйттики, һазирқи: Уйғур хәлқ классик музикиси «он икки муқам» ниң бүгүнки һаләткә кәлгәнликини хушаллиқ билән тәнтәнә қилимиз.