Сүпәт ①бәлгиси, нишани бар; бәлгә қойулған, бәлгә-нишан селинған: бир чағда крест бәлгилик сомка көтүргән бир әскәр кирип кәлди. ②Мәлум, муәййән, ениқ: һәзрәтлири дейишип қойған бәлгилик саәт ичидә шәһәргә тегиш қилсила.

Сүпәт. Бәлгилимиси йоқ, бәлгилимилири болмиған.

Сүпәт. Бәлгилимиси бар, бәлгилимилири бекитилгән.

Исим. Бирәр иш йаки мәлум мәсилә һәққидә бирәр орган, тәшкилат вә мәлум бир йиғин бамәслиһәт қобул қилған тохтам, түзүм, қарарлар вә униң текисти:-қәғәздики бәлгилимә бу йәрдә ақмамду?-Деди у нарази қийапәттә.

Пеил ①бирәр шәртлик бәлгә, ишарәт билән ипадилимәк: химийидә һидроген «H» билән бәлгилиниду. ②Бирәр хусусийәт, маһийәткә асасән мәлум йәкүнни ипадилимәк: йазниң келишини баһар бәлгиләйду. * Адәмниң роһи пәзилитини бәлгиләйдиған нәрсә униң һәрикитиниң өзи әмәс, бәлки униң муддиаси дегән бир бар.③Бир қарарға кәлмәк, қарар қилмақ: -болди, болди, адилә, сән гүзәлайни башлап келивәр. Кәчки тамақ мәшәдә йейилиду, шу күнки олтурушниң мәзмунини биз бәлгиләймиз, немишқа десәң, бу саһибханниң иши!- Деди рәқиб.④Бирәр мәқсәт үчүн таллимақ, көрситип бәрмәк: аблимит әхтәмгә давамлиқ тәкрар қилиш үчүн дәрслик китабтин бирнәччә җайни бәлгиләп берип өзи шәһәргә кирип кәтти. ⑤Ишқа қоймақ, тәйинлимәк: улар мени оқутқучилиққа бәлгилиди.

«Бәлгилимәк» пеилиниң мәҗбурий дәриҗиси.

«Бәлгилимәк» пеилиниң өмлүк дәриҗиси:-көпчилик өзлири бәлгиләшкини йахширақ,-дедим мән.

«Бәлгилимәк» пеилиниң мәҗһул дәриҗиси: бу иш шундақ бәлгиләнди.

Исим ①тонушлуқ болуш вә пәрқлинип туруш үчүн шәкилләндүрүлгән нишан, аламәт; тамға. ②Бирәр мәнә, мәзмун йаки миқдарни ипадилигүчи график, аламәт, ишарә: сорақ бәлгиси. Тәңлик бәлгиси. ③Нәрсә, вәқә һадисиләрниң өзигә хас хусусийити, сүпити: уларниң бәлгилири зади қандақ болиду? ④«Логика» обйектниң бир-биригә охшайдиған йаки бир-биридин пәрқлинидиған хусусийәтлири логикида «бәлгә» дәп атилиду. ⑤Ички һессийат, кәчүрмишләрниң, психологийилик һаләтләрниң ташқи аламити, әсири: айшәмниң чирайидин дәрд-әләм бәлгилири көрүнүп туриду. ⑥Дерәк беридиған аламәт, нишан: мәмәтниң чирайидики сериқлиқ-кесәлликниң бәлгиси. ⑦Йәр өлчәштә ишлитидилиған ақ вә қизил қилип сирланған ала калтәк йаки мәхсус өлчәмлик сизиқлар селинған узун тахтай.

Имлиқ сөз [парсчә] махташ, мақуллаш, мәдһийә, алқишни билдүриду: бәлли, шундақ қил оғлум!

Исим ①шимниң үсти, бәлвағ бекитилидиған қисми: шимниң бәллики. ②Ат-улағларға тоқулидиған егәр, чом, мөлә қатарлиқларниң икки қешиға орунлаштурулған йапилақ төмүр.

Исим [әрәбчә] «ботаника» дуб дәрихиниң мевиси, узун вә йумилақ келиду, уруқи дора қилиниду, уруқниң үчәйни қоруп ич сүрүшни тохтитиш роли бар.