<بوتانىكا> Йилтизниң әң алди тәрипидики тәхминән бир сантиметир узунлуқтики қисми. Йилтиз ғилипи, өсүш нуқтиси, узирап (узирип) өскүчи қисми вә йетилгән қисмидин ибарәт төт қисимға бөлиниду. Йилтиз адәттә йилтиз учиға тайинип өсиду вә су сүмүриду.

<ئورمانچىلىق> Бир хил улақ шәкли, йәни дәрәх йилтизини улақ түви қилип улаш усули. Буниңда, көчәт йилтизи 8-6 миллиметир йерилип искинә улақ қилинип, көчәтханиға тикилип көчәт йетиштүрүлиду. Йилтиз инчикә болса, улақ түви йерилип, қипча санҗилиду.

Орни мустәһкәмләнмәк, мәзмут, мидирлимас болуп орунлашмақ, мәзмут орунлишип кәтмәк: демисиму, шундақ муддиайимиз йоқ әмәс, лекин ағичиниң йилтизи чиңип, қорсиқи домбийип қалғучә кәшисини тоғрилимисақ, кейинчә қутулғили болмай қалиду әмәсму?

<تىل> Бир сөз йилтизи асасида йасалған сөзләр. Мәсилән, Уйғур тилида «баш» дегән сөз асасида «башлиқ», «башлимақ», «башламчи», «башланғуч», «башбаштақ», башпанаһ», «башчилиқ», «башқарма» қатарлиқ сөзләр йасалған. Буларниң һәммиси йилтиздаш сөзләрдур.

<بوتانىكا> Йәр асти ғолиниң бир қисми. Адәттә узун болиду. Йәр астида тоғрисиға өсиду, сиртқи шәкли йилтизға охшайду, әмма боғуми болиду. Йилтиз ғилипи болмайду, бәлки чоққа бихи болиду. Мәсилән, нелупәр, қомуш қатарлиқларниң йәр асти ғолиға охшаш.

<ماتېماتىكا> Квадратлиқ пәрқи O².(S²) ниң квадратлиқ йилтизи O².√(S²)√ йилтизлиқ пәрқ дейилиду.

<تىل> Типлар бойичә түргә айриш усули арқилиқ, сөзләрниң қурулмисини асасий өлчәм қилип айрип чиқилған тил типлириниң бири. Бундақ тилларниң алаһидилики шуки, сөзләрниң ички қисмида грамматикилиқ мәнә аңлитидиған мәхсус қошумчә бәлгә йоқ. Сөзләр қошумчә қошуш арқилиқ йасалмайду йаки шундақ болғандиму роли наһайити аҗиз болиду. Сөзләрдә морфологийилик түрлиниш болмайду йаки болсиму наһайити кәм болиду. Җүмлидә сөзләр билән сөзниң мунасивити пәқәт сөзләрниң рәт тәртипи арқилиқ йаки йардәмчи сөзләр арқилиқ ипадилиниду. Мәсилән, хәнзу тили адәттә мушу типтики тилларға кириду.

<ماتېماتىكا> Тәркибидә радикал болған арифметикилиқ йаки алгебралиқ ипадә.

<ماتېماتىكا> Йилтизлиқ ипадиниң алдидики ратсионал көпәйткүчи. Мәсилән, йилтизлиқ ипадә 2√4 вә c√ab ларниң коеффитсентлири айрим-айрим һалда 4 вә c болиду.

«Йиллап» сөзиниң тәкрарлинип күчәйтилгән шәкли: надан хәлқ йиллап-йиллап ач қорсақ, йиғин ечип, шоар товлап өтәтти. Әл бешиға минивалған фашистлар, игиликини бузуп вәйран етәтти. *Турсун һазир йиллап-йиллап өйгә бир пуң елип кирмәйдиған болуп қалғаниди.

<مائارىپ> Оқуғучиниң бир йиллиқ оқуш җәрйанидики өгиниш, әхлақ, интизам вә һәр хил паалийәтләрдики ипадисигә берилгән омумий баһа.

<ئاسترونومىيە> Турғун йултузларниң арилиқини өлчәштә йәр шариниң қуйаш әтрапида айлиниш орбитисиниң радиуси асаси сизиқ қилиниду. Буниңдин чиққан параллакс йиллиқ параллакс дәп атилиду.