Уйғур Хәлқ-Мақал Тәмсиллири

Мақал-Тәмсилләр (Е)

  • «Елип» ни тайақ дейәлмәйду, «мим »ни чумақ дейәлмәйду.
  • Ери тартуқниң хотуни пучуқ.
  • Еринсәң ишиңни ким қилар, уйалсаң сөзүңни ким қилар.
  • Ешики үч тәңгә, тоқуми бәш тәңгә.
  • Ешини йәп тавиқини чеқипту.
  • Ешәк байниң тағар байниң, йеқилса йөлимәймән, өлсә төлимәймән.
  • Ешәк тәхийигә ешәкликтин башқини өгәтмәс.
  • Ешәк алдиға чүшивалса атниң меңиши бузулар.
  • Ешәк өлүватса көти ғиҗәк тартипту.
  • Ешәк ешәктин қалса қулиқини кәс.
  • Ешәккә күчүң йәтмисә, ур тоқумни.
  • Ешәккә алтун егәр тоқулсиму йәнила ешәк.
  • Ешәкни йаратмайсиз, ешәкчә болалмайсиз.
  • Еғирлиқ рәһманлиқ, йениклик шәйтанлиқ.
  • Еғизда бар, әмәлдә йоқ.
  • Еғиздин чиққан сөз – йәргә сепилгән су.
  • Егилгән башни қелич кәсмәс.
  • Егилгәнгә егил бешиң йәргә тәгкүчә, ғадайғанға ғадай бешиң көккә йәткүчә.
  • Ейтқан йәрдин қалма, ейтмиған йәргә барма.
  • Ейиқ болсиму ериң болсун, өңкүр болсиму өйүң болсун.

Мақал-Тәмсилләр (И)

Ит каллиси тәхсидә тохтимас. Ит мүшүкни буйруса, мүшүк қойруқини буйрупту. Ит итлиқини қилмиса көңли тинмас. Иттин қорққан гадай әмәс. Итниң игиси болса, бөриниң худаси бар. Ич сириңни атаңға ейтма. Ичи тарниң көңли тинмас, ешәк мингәнниң пути тинмас. Ичи тошмиса тешиға чиқмас. Ичи көймигәнниң көти қичишмас. Ичидә рози тутуп, тешида һейт ойнапту. Иззәт тапай дисәң хизмәт қил. Исрапчилиқ нәдә? Пишаниси тәрлимигән йәрдә. Иш башқа, һәвәс башқа. Иш қилишқа бели бош, гәп қилишқа ағзи қош. Иш иштәйни ачиду. Иштанға чиққан көңүлгә айан. Ишқ оти пүвлигәнгә өчмәс. Ишқи йоқ йардин, иссиқ очақ йахши. Ишик көргәнни алма, бөшүк көргәнни ал. Ишик очуқ болсиму, сорап кир. Ишиң түзәлмисә, чүшүң түзәлмәс. Ишәнгән тағда кийик йатмапту. Икки қочқарниң беши бир қазанда қайнимас. Игисини йахши көрсәң итиға сөңәк ташла. Илмәкни ишарәт билән руслиғили болмас. Инавәт алтундин қиммәт. Инсап қалмиди чоңда, иштан қалмиди қоңда. Инәкниң сүти...

Давамини оқуң!

Мақал-Тәмсилләр (Й)

Йа сайрамдин чиқар, йа қайнамдин чиқар. Йа әләмдә йоқ, йа қәләмдә йоқ. Йапсам тутарму, көмсәм пишарму. Йатар қорсақ – кетәр қорсақ. Йатниң йандин өтәр, туғқанниң җандин өтәр. Йахши болса өзидин көриду, йаман болса өзгидин көриду. Йахши дост ташлимас, йаман йолға башлимас. Йахши сөз ташни йарар, йаман сөз башни йарар. Йахши сөз дилни еритиду, йаман сөз җанни қеритиду. Йахши ит өлүкини көрсәтмәс. Йахшидин җапа кәлмәс, йамандин вапа кәлмәс. Йахшиға күн йоқ, йаманға үлүм йоқ. Йахшилиқ төргә башлайду, йаманлиқ гөргә башлайду. Йахшилиқ қил, йаманлиқ күт. Йахшилиққа йахшилиқ һәр кишиниң иши, йаманлиққа йахшилиқ әр кишиниң иши. Йахшиниң қәдрини йаман билмәс. Йаз болса қиш болмиса, аш болса иш болмиса. Йасанчуқ тоңимайду, титирәйду. Йаш төккичә мушт түг. Йаш қеритмас, ғәм қеритар. Йашлиқиңда билим ал, қериғанда ишқа сал. Йалғанчиниң қуйруқи бир тутам. Йалғуз йүрүп йол тапқучә чишиң төкүләр. Йалғуз...

Давамини оқуң!