Пеил ①өсүп, раваҗлинип истемал қилишқа, ишлитилишкә болидиған, йарамлиқ һалға кәлмәк; йетилмәк (мевәчевә, данлиқ зираәт вә шуниңға охшашлар һәққидә): пишқан қоғун сапиқида турмас (мақал). ②Қоруш, қайнитиш, дүмләш қатарлиқ усуллар арқилиқ истемал үчүн тәййарланмақ: тамақ пишмақ. *Бәрмәсниң еши пишмас, очақ бешидин чүшмәс (мақал). ③Көчмә мәнидики сөз. Бирәр ишқа, саһәгә тәҗрибилик болуп йетилмәк: кәсипкә пишмақ. ④Көчмә мәнидики сөз. Чениқмақ, тавланмақ: бәхтийар сөзләветип, әмгәктә пишқан қатмал қоллири билән саадәтниң пахтидәк ақ, йумшақ қоллирини аста тутти. ⑤Көчмә мәнидики сөз. Қарар қилмақ, бирликкә кәлмәк (мәслиһәт һәққидә): шу кечидә мәслиһәт пишти, черикләр таң атқанда җәңгә атлинишқа пәрман берилди. ⑥Көчмә мәнидики сөз. Йетип кәлмәк; һазирланмақ (вақит, пәйт, шәрт шараит һәққидә): шәрт-шараити пишмақ. ⑦Көчмә мәнидики сөз. Сиңиш болуп қалмақ, адәт болмақ (көзи вә қулаққа): көзи пишмақ. *Бу гәпләрни тола аңлап, мениң қулиқим пишип қалди. ⑧Көчмә мәнидики сөз. Чиңдалмақ, пишшиқланмақ: кигиз пишти. Хиш йахши пишти. ⑨Пеил. Су вә шуниңға охшаш суйуқлуққа чилап һөл қилмақ, чөмүлдүрмәк: суға пишмақ.
Түрләр
- Уйғур Тилиниң Изаһлиқ Луғити
- Уйғур Хәлқ-Мақал Тәмсиллири
- Уйғурчә-Инглизчә Аталғулар Луғити
- Уйғур Докторлири
- Йазғучи-Шаирлар
- Җәмийәтшунаслар
- Уйғуршунаслар
- Инсаншунаслар
- Тәрҗимиһал
- Рәссамлар
- Музикантлар
- Хәттатлар
- Дин
- Тарих
- Сәнәт
- Әдәбийат
- Мәдәнийәт
- Йемәк-Ичмәк
- Математика
- Җуғрапийә
- Тебабәт
- Хемийә
- Физика
Дийаримиз
- Уйғур Дийари
- Үрүмчи Шәһири
- Қумул Шәһири
- Турпан Шәһири
- Қарамай Шәһири
- Қәшқәр Вилайити
- Хотән Вилайити
- Ақсу Вилайити
- Алтай Вилайити
- Тарбағатай Вилайити
- Қизилсу Қирғиз Аптоном Области
- Байинғолин Моңғул Аптоном Области
- Бортала Моңғул Аптоном Области
- Или Қазақ Аптоном Области
- Санҗи Хуйзу Аптоном Области
- Бивастә Қарашлиқ Шәһәрләр











