Исим [әрәбчә+парсчә] йезилған һөҗҗәт, шәртнамә, келишим: әһдинамә түзмәк.

Имлиқ сөз. Әпсуслиниш, әҗәблиниш мәнилирини билдүриду:-әһәй.. . Төгә менип туруп, төгисини издәпту, дегәнниң өзи шу-дә!

«Әвзәлләштүрмәк» пеилиниң өмлүк дәриҗиси.

Пеил ①бир җайдин иккинчи бир җайға киши буйрумақ, маңдурмақ: адәм әвәтмәк. ②Бирәр нәрсини бир җайдин иккинчи бир җайға бирәр васитә арқилиқ йоллимақ, йәткүзмәк, маңдурмақ: дадам силәрни өз қоли билән териған буғдайдин йәп бақсун дәп, бир тағар әвәтти.

«Әбгарлаштурмақ«пеилиниң мәҗһул дәриҗиси.

Исим ①йүз, чирай, бәширә, бәт: қийа ечилған ишиктин пәйзулланиң һиҗийип турған әпти көрүнди. ②Ташқи көрүнүш, қийапәт, тәқи-турқ, һаләт: униң беҗирим вә қавул кәлгән әптидин күч йеғип туратти.

Исим. Әпсиз һаләт, қулайсизлиқ: рошән бу йәрдә артуқчә турушниң әпсизликини билип дәрһал кәтти.

Исим [парсчә] челәк, севәт вә башқа йүк-тақларни көтүрүш үчүн ишлитилидиған, балдақ йағачниң икки учиға илмәк төмүр йаки йағач илмәк бекитилгән сайман.

Исим. Әпйүн терип өстүрүш, әпйүн сетиш иши.

Исим [әрәбчә] ①төт тәрәп, пәрқ әткән һәммә йақ: күндүзи гәп қилсаң, әтрапиңға бақ, кечиси гәп қилсаң, қулақни қулаққа йақ (мақал). ②Көзәткүчигә нисбәтән йеқин җай: йерим саәттин кейин йеқин әтрапта зәмбирәкләр гүлдүрләшкә башлиди. ③Мәлум нәрсиниң чөриси: һазир кәлгән меһманлар үстәл әтрапиға топлишип олтурди.

1. Пеил ①йапмақ, тақимақ: у астағина өйгә кирип, ишикни ичидин әтти. ②Өзара туташтурмақ; түгмилимәк, измилимәк: бовам мени йолға салмақчи болуп, хурҗунумниң измисини алдиримай әтти. ③Тосмақ, йапмақ; оримақ; таңмақ; далда қилмақ: йүзини әтмәк. Көзини әтмәк. ④Тосмақ, торимақ, башқурмақ: суни әтмәк. Башламни әтмәк.

2. Пеил ①һәр хил хам йемәкликләрни пишшиқлап ишлимәк, йасимақ, қилмақ: бу қиз дадисиниң аш-тамиқини етип берип, өй ишлирини башқуридикән. ②Бирәр иш-һәрикәтни беҗирмәк, қилмақ: аввал там әт, андин бағ әт (мақал). Шаптулда бағ әтмә, өчкидә мал әтмә (мақал). ③Көчмә мәнилик сөз. Дәп билмәк, дәп һесаблимақ, қатарида көрмәк; тутмақ: момай:-қизим, адәм охшаш болмайду, һәр һалда адәм әткәнгә тәзим әт. Бу йигит сениң муһәббитиңгә еришишни тәләп қилди, дәпту.

3. ④«Қилмақ» мәнилиридики йардәмчи пеил ролида келиду вә турғун сөзләр билән йандишип келип, уни пеиллаштуриду: бәхш әтмәк. Давам әтмәк.

Сүпәт ①әтивари, абруйи, нопузи йоқ: әтиварсиз адәм. ②Қиммити йоқ, нәзәргә елинмайдиған: әтиварсиз нәрсә.