Астрономийә

Исим [русчә«грекчә] «астрономийә» асман җисимлириниң орни, тарилиши, һәрикити, шәкли, қурулмиси, химийилик тәркиби, физикилиқ һалити вә өзгириши, тәрәққий қилиши қатарлиқларни тәтқиқ қилидиған пән.

Астромеханика

Исим [русчә«грекчә] «астрономийә» астрономийиниң бир тармиқи, механика қаидилиригә асаслинип асман җисимлириниң һәрикити, шәкли, массиси вә сүний һәмраһларниң һәрикитини тәтқиқ қилиду.

Астрофизика

Исим [русчә«грекчә] «астрономийә» астрономийиниң бир тармиқи. У физикилиқ түрлүк усуллар вә нәзәрийиләр арқилиқ асман җисимлириниң физикилиқ хусусийити, химийилик түзүлүши, қурулмиси, пәйда болуши, йоруқлуқи, массиси, чоң-кичиклики, температуриси, магнит мәйдани, зичлиқи, қурулмиси, химийилик тәркиби, қуйаш вә турғун йултузларниң енергийә мәнбәси қатарлиқларни тәтқиқ қилиду.

Астрохимийә

Исим [русчә«грекчә] «астрономийә» астрономийиниң бир тармиқи, у асман җисимлириниң химийилик түзүлүши, физикилиқ хусусийити, қурулмиси, пәйда болуши, йоруқлуқ, массиси, чоң-кичиклики, химийилик тәркиби қатарлиқларни тәтқиқ қилиду.

Астробиологийә

Исим [грекчә] «астрономийә» астрономийиниң бир тармиқи. У асман җисимлирида җанлиқларниң мәвҗут болуш шараитини тәтқиқ қилип, мәлум асман җисмида җанлиқларниң мәвҗут йаки мәвҗут әмәсликини бекитиду, шундақла шу хил җанлиқларниң һалитини тәтқиқ қилиду.

Астанә

Исим [парсчә] ①бирәр йәргә кириштики бесип өтидиған җай, орун; босуға: сериқ йүзүмни астанәңгә қоймақтин мурадим шу, болай дәймән гүзәл бойнуңға салған кәһривайиңмән. ②Пайтәхт: гәрчә айрип турсиму аримизни тағ-дәрйа, астанида турғандәк һес қилимән өзүмни. ③Өй, дәргаһ, қараргаһ: җаһанға көз ечип сәндә туғулдум, бу мениң бәхтим, тепилмас мән үчүн сәндәк һайат астаниси йәкән. ④Турпандики вә йәнә қумулдики бир җайниң исми.

Аста-Аста

①Төвән сүрәт билән, алдиримай: асманда бир парчә ақ булут аста-аста үзүп өтмәктә иди. ②Пәйдинпәй, тәдриҗий һалда, тәдриҗий: соғуқ, ачлиқ вә уйқусизлиқниң дәрди уни аста-аста мағдурсизландурупту.

Аста

Рәвиш ①төвән сүрәт билән; алдиримай: садиқ аста маңғиничә кетип қалди. ②Йәңгилгинә, билинәр-билинмәс: у қейин астида йетип, аста күлүп қойди. ③Еһтийат қилип; авайлап: нурулла мухтәр мәргәнни аста ойғатти. ④Тавуш чиқармастин, сәздүрмәстин, билдүрмәстин: асим, адәмләр арисидин аста чиқип кәтти. ⑤Тәдриҗий һалда, тәдриҗий: хатирә қабилийити күчлүк оқуғучиларниң әстә қалдуруши тез, унтулуши аста болиду.

Аст, Асти

Исим ①нәрсиләрниң тәг қисми, түви: у челәкниң астиға йуқуп қалған лайни тазилавататти. ②Нәрсиләрниң төвән қисмиға, тегигә йеқин җай; йеқин әтрапи:-алтидин он икки җәңчи там астиға берип, там кәйнигә бомба ташлиши керәк. ③Нәрсиләр игиләп, бесип йаки қаплап турған җай; нәрсиләрниң тегидики җай йаки бошлуқ: у һойлиға кирип, бараңниң астида йатти. ④Нәрсиләрниң ички қисми, ичи, ариси: йәр асти сүйи. Йәр асти байлиқлири. Йәр асти өйи.