Исим. Бәрикәт қилмаслиқ, бәрикити йоқлуқ: қонақму йирик тартилғачқа, у йирик унниң бәрикәтсизликидә йәнила ач қалаттуқ.

Сүпәт ①бәрикити бар, бәрикәт қилидиған; ешип-тешип туридиған: бәрикәтлик дастихан. ②Аз болсиму, көпкә тоғра келидиған; көпкә тетийдиған; айнишлиқ: униң үчүн күн айдәк, ай йилдәк бәрикәтлик болуп туйулупту. ③Пайдилиқ, мәһсулатлиқ, нәтиҗилик, үнүмлүк, һосуллуқ: зәрәпшан бойлири бәрикәтлик күз айлири келиши билән техиму гүзәллишип кетиду.

Сүпәт [парсчә, әрәбчә] һәқиқәт; һәқ, чин, һәқиқий:-бәрһәқ, бәрһәқ, кевирахун имамниң сөзини тәстиқлиди.

Исим [парсчә] дәхли, тосалғу, зийан: бәрһәм бәрмәк, бәрһәм йәтмәк. Бәрһәм йемәк.

Исим. Диалект. Пичақ, қиңрақ қатарлиқ әсвабларниң тиғ билән дәстисини туташтуруп турған қисми.

Исим [әрәбчә] «тебабәт» ақкесәл.

Сүпәт [парсчә] «йезиқ тили» ①кийими тенини йапалмайдиған. ②Қипйалиңач, анидин туғма: шу җайда 14 йил турди. Егин-айағлири чирип бәрәһнә қалди.

①Исим «анатомийә» җанлиқ организмларниң тени ичидики бәз һүҗәйрилиридин түзүлгән вә бәлгилик дәриҗидә химийиви маддиларни аҗритип чиқиралайдиған тоқулма: тәр бези. Шөлгәй бези.＊Мүшүкниң пули йоқ, бәзгә амрақ (мақал). ②Исим. Организмниң йаллуғлинишидин томпийип чиққан җай: оғлум, тола ақсимай маң, теқимиңға бәз чүшүп қалмисун йәнә. ③Сүпәт. Көчмә мәнидики сөз. Гәп-сөз тәсир қилмайдиған, қашаң, йүзи қелин: бәз қулақ.＊Турсун акамниң балиси бир бәз адәм бопту. ④Сүпәт. Су сиңмәйдиған, қатмайдиған һәм йумшимайдиған: бәз тупрақ. Бәз лай.

Ач көзлүк, тәмәхорлуқ билән: ғулам: мана әмди алдиңизға аш кәлгәндә, бәз мариған мүшүктәк түгүлүп олтурғиниңиз немиси ?-Деди адилға.

Лам-җим демәй, һечқандақ ипадә билдүрмәй:-немә бәз йегән мүшүктәк қарап турисиз, гәп қилсиңизчу, – деди аминә йолдиши аблимиткә йиғламсирап туруп.

«Бәзмәк» пеилиниң мәҗбурий дәриҗиси: сөйдүргәнму тил, бәздүргәнму тил (мақал).

«Бәздүрмәк» пеилиниң өмлүк дәриҗиси.