Пеил. Әнәниви адәт бойичә биравниң ечи кирип қалған кишидики ачни чиқириш үчүн сәрәңгә, нан қатарлиқ нәрсиләр билән шу кишини бәлгилик әнәниви адәтләр асасида түртүп-ноқулап, ачни чиқармақ, биравниң ечи кирип қалған кишини давалимақ.

Исим. Қорсиқи ач һаләт, ач қалған, тоймиған һаләт, тоймаслиқ: ачлиқта тутқан қачаңни тоқлуқта унтума (мақал).

Исим. Биравниң ечи кирип қалған кишини ачлап давалайдиған киши, ачни чиқириш үчүн ачлиғучи киши.

«Ачлимақ» пеилиниң өмлүк дәриҗиси.

«Ачлимақ» пеилиниң мәҗбурий дәриҗиси.

Сүпәт ①ачқучи бар: үч ачқучлуқ қулуп. ②Көчмә мәнилик сөз. Бирәр ишни бир тәрәп қилишта, һәл қилғуч рол ойнайдиған, асаслиқ муһим: ачқучлуқ пәйт.

Исим ①қулупни ечиш үчүн ишлитилидиған метал әсваб: җами сәкрәп чүшүп ачқуч билән ит каллисидәк йоған орус қулупини ачти. ②«Машинисазлиқ» бирәр механизмни бурап йүргүзүш, һәрикәтләндүрүш, ишқа чүшүрүш үчүн ишлитилидиған метал әсваб: аптомобил ачқучи. Там саитиниң ачқучи .③Көчмә мәнилик сөз. Бирәр ишни бир тәрәп қилишта, һәл қилғуч рол ойнайдиған иҗабий амил; чарә, тәдбир: төтни заманивилаштурушниң ачқучи-пән-техникини заманивилаштуруш. ④Көчмә мәнилик сөз «мәтбуатчилиқ» луғәтләрдә зөрүр тепилған сөзләрни издәштә қоллинидиған җәдвәл, графа: луғәтниң ачқучи.

Пеил. Аччиқи кәлмәк, хапа болмақ: у мениң шәһәргә алдириғанлиқимни аңлап, бу йәрдә бирқанчә күн турмисаң болмайду, дәп аччиқлап турувалди.

Исим. Аччиқ болған һаләт, аччиқ болуш: аччиқлиқ тузниң обйектип хусусийитиниң субйектип ипадиси.

«Аччиқлимақ» пеилиниң өзлүк дәриҗиси: хуршидихан мәнсурдин өтә аччиқлинип, өйниң ичидә худди мукидәк уйақтин, бу йаққа маңатти.

«Аччиқлимақ» пеилиниң өмлүк дәриҗиси: улар бала арисиға кирип бир бири билән аччиқлишип қалди.

Исим [аччиқ+су] «йемәклик» тетитқу қилинидиған чүчүмәл суйуқлуқ. Гүрүч, буғдай ,қизил қонақ қатарлиқларни ечитиш арқилиқ ишлиниду.